Neşter, Süngü ve Siyaset: Meşrutiyet’ten Cumhuriyet’e Op. Dr. Emin Erkul

Op. Dr. Emin Erkul, yakın dönem Türk siyasi tarihini yakından ilgilendiren gelişmelere tanıklık etmiş/yön vermiş kişilerden biri olup, buna rağmen pek tanınmayan, çoğu insanın adını bile duymadığı bir şahsiyettir. Sürükleyici bir yaşamı olan Emin Bey, 1881 yılında Serfice Sancağı’nın Grebene kazasında dünyaya gelmiş bir doktor ve siyaset adamıdır. Osmanlı Devleti’nin Batılı tarzda eğitim veren okullarından Mekteb-i Tıbbiye-i Askerîye’de yükseköğrenimini tamamlayan Emin Bey, aldığı tıp eğitimini özellikle Millî Mücadele yıllarında cephelerde tatbik etme imkânı bulmuş ve hiçbir askerî rütbesi olmamasına rağmen mücadelenin başlangıcından II. İnönü Muharebesi’ne kadar olan süreçte Garp Cephesi’nin tek cerrahı olarak yaralı askerlerin ameliyatlarını gerçekleştirmiştir. Birinci Büyük Millet Meclisi’nde Bursa mebusu olarak da görev yapan Emin Bey, cephede olduğu gibi Meclis’te de aktif bir profil çizmiş ve göstermiş olduğu başarı ve fedakârlıklarından dolayı kırmızı-yeşil şeritli İstiklâl Madalyası ile taltif edilmiştir. Cumhuriyet’in ilanının ardından yeni rejimin İstanbul’a atadığı ilk şehremini olan Emin Bey, kadim payitahta önemli hizmetlerde bulunmuştur. Bu süreç, Türkiye Cumhuriyeti’nin siyasal, iktisadi ve sosyal yönlerden birbirini izleyen reformlarla dolu yıllarına rastladığından, kendisi belediyecilik faaliyetlerinin yanı sıra Ankara’nın talimatları doğrultusunda İstanbul’u inkılaplara hazırlama görevini de üstlenmiştir. Bu eserde, Emin Bey’in “Neşter, Süngü ve Siyaset” üçgeninde geçen yaşamının zorluklarla dolu mücadeleleri, başarıları ve 83 yıllık ömrünün önemli evrelerine etki eden faktörler neden-sonuç ilişkisi içerisinde incelenmiş ve okuyucunun takdirine sunulmuştur.