Finansal Aracılığın Evrimi

İÇİNDEKİLER Önsöz 9 Giriş 9 I - Bankacılık Sistemine Genel Bir Bakış 13 1.1. Finansal Aracılık 16 1.2. Finansal Evrim ve Bankacılık 20 1.3. Finansal Enstrümanlar ve Piyasalar 21 1.3.1. Finansal Piyasalar 22 1.3.2. Türkiye'de Sermaye Piyasası 25 1.3.3. Türkiye'de Vadeli tşlem Piyasaları 26 1.3.4. Menkul Kıymetlerde Değerleme 27 1.3.5. Fonlar 29 1.3.6. Yeni Finansal Enstrüman Türleri 30 1.3.6.1. Türev Ürünler 32 1.3.6.1.1. Forward İşlemler 33 1.3.6.1.2. Futures İşlemler 34 1.3.6.1.3. Swap İşlemler 36 1.3.6.1.4. Opsiyonlar 38 1.3.5.2. Türkiye'de Türev Ürünlerin Kullanılmama Nedenleri 48 1.4. Finansal Sistemler 48 1.5. Finansal Aracılığın Kantitatif Ölçümü 50 1.6. Müdahaleci Politikalar 51 1.6.1. Likidite Etkisi 52 1.6.1.2. Finansal Fiyatlar Üzerindeki Etkisi 52 1.6.1.3. Tasarruflar Üzerindeki Etkisi 56 1.7. Doğu Avrupa Ülkeleri Üzerindeki Finansal Gelişme Süreci (1987-1992) 57 1.7.1. Doğu Avrupa'da İktisadi Yapılar Sorunlar Gerçeğinde Bankacılık 62 1.7.1.1. Bankalar ve Kredi Mekanizması 62 1.7.2. Hisse Senedi Piyasaları ve Özelleştirme 63 1.7.2.1. Bankalardaki Finansal Aracı Olarak Özelleştirmeye Katkısı 65 1.7.3. Doğu Avrupa Finansal Serbestlik Uygulama Sonuçlan 66 1.9.1.3.2. Değerlendirme (Kredi) Notlan......, 86 1.8. Türkiye'de Uygulanan Finansal Serbestlik Politikaları ve Finansal Piyasalar 67 1.8.1. Faiz Oranları Reform ve Sonuçlan 68 1.8.2. Kambiyo Rejiminde Reform Sonuçlan 69 1.8j3. Finansal Reformlar ve Sonuçlan 69 1.8.4. Türkiye Ekonomisinde Faiz Oranları ve Döviz Kurunun Göstergesi Gelişmeler 71 1.8.5. 1995 ve Sonrası Bankacılık Sektörünün Durumu 74 1.9. MODERN BANKACILIĞA GEÇlŞ: 76 1.9.1. BIS ve BASEL Komitesi 76 1.9.1.1. Sermaye Yeterliliği Yaklaşımı 77 1.9.1,1.1. Asgari Sermaye Yeterliliği 78 1.9.1.1.2. Sermaye Gereklerinin Denetimi (Dış Denetim) 79 1.9.1.1.3. Piyasa Disiplini 80 1.9.1.2. Risklerin Değerlendirilmesi-Derecelendirilmesi 81 1.9.2.2.1. Ülke Risk Ağırlıklannın Değerlendirilmesi 81 1.9.2.2.2. Banka Risk Ağırlıklannın Değerlendirilmesi 83 1.9.2.2.3. Şirketlerin Risk Ağırlıklarının Değerlendirilmesi 85 1.9.1.3. Risk Değerlendirme Kuruluşları 85 1.9.1.3.1. Değerlendirmeye Alınan Riskler 86 TÜRKİYE'DEKİ YANSIMALAR 97 1.9.2. BDDK veTMSF . 89 II - Risk Yönetimi 97 2.1. Riskin Çerçevesi ve Gelişimi 98 2.1.1. Siske Göre VaR Kullanımı 100 2.2. Bankacılarda Risk Çeşitleri 101 2.2.1. Kredi Riski 102 2.2.2. Likidite Riski 104 2.2.3. Faiz Riski 106 2.2.4. Döviz (Kur) Riski 108 2.2.5. Piyasa Riski 109 2.2.6. Ülke ve Transfer Riski 109 2.2.7. Ödeyememe (Solvency) Riski 110 2.2.8. Operasyonel Risk 111 2.2.9. Yasal Risk 111 2.2.10. İtibar Riski 112 2.3. Bankacılıkta Kârlılık 112 2.3.1. Bilanço ve Bankacılık İşlemleri 113 2.3.2. Bankacılığın Portfoyü 114 2.3.2.1. Bilanço Dışı İşlemler 117 2.4. Bankalarda Risklerin Ölçümü 117 2.4.1. Vade Boşluğu (Maturity Gap) Modeli 118 2.4.2. Süre (Duration) Analizi 118 2.4.2.1. Süre Boşluğu (Duration Gap) Modeli 119 2.4.2.2. Net Faiz Gelirinin Süre Boşluğu 119 2.4.2.3. Sabit Getirili Kalemlerin Süre Boşluğu 119 2.4.2.4. Öz Sermayenin Süre Boşluğu 120 2.4.3. İstatistiki Analiz 120 2.4.3.1. Korelasyon . 120 2.4.4. Senaryo Analizi 120 2.4.5. Beklenmeyen Kayıp ve VaR 120 2.4.5.1. Parametrik VaR 122 2.4.5.2. Monte-Carlo VaR 123 2.4.5.3. Tarihi VaR 123 2.4.5.4. Delta-Gamma VaR 123 2.4.6. Stres Test 124 2.4.7. CAR 124 2.5. Bankalarda Risk yönetim Süreci 127 2.5.1. Risklerin Belirlenmesi 129 2.5.2. Risklerin Ölçülmesi-Değerlendirilmesi 130 2.5.3. Risklerin Yönetilmesi 131 2.5.4. Risklerin Kontrol ve Raporlanması III - Organizasyonların Gelişimi 135 3.1. Yeni Bankacılık Düzenlemeleri 136 3.1.1. Temel Kavramlar 137 3.1.2. Yeniden Yapılanma 141 3.1.3. Değişim Yönetimi 143 3.1.4. Organizasyon Yapılan ve Yönetim Anlayışı 144 3.1.5. Bilgi Sistemlerinin Yönetimi 149 IV - Risk Yönetim Organizasyonu 155 4.1. Yasal Beklentiler 155 4.1.1. Hedeflerin Belirienmesi 155 4.1.1.1. Yasal Hedefler 155 4.1.1.2. Kurumsal Hedefler 161 4.1.1.2.1. Yönetilecek Risklerin Saptanması 161 4.1.1.2.2. Risk Kategorilerinin Entegrasyonu 161 4.1.1.2.3. Risklerin Tanımlanması 165 4.1.1.2.4. Risklerin Yönetim Süreci 166 4.1.1.2.5. Risklerin Raporlanması...... 4.1.2. Organizasyonel Yapı 168