ÖN SÖZ Yasadan önce neredeyse herkesin hemfikir olduğu şu husus vardı: Spor kulüplerinin dernekler mevzuatına tabi olması günümüz koşullarında ihtiyaca cevap vermekten uzaktır. Bu tartışma ve düşüncenin ortaya çıkmasıyla birlikte ülkemiz spor kamuoyunda yıllardır tartışılan ve “Spor Yasası” olarak dillendirilen “Spor Kulüpleri ve Spor Federasyonları Yasası” yürürlüğe girmiştir. Kitabımızda yasanın leh veya aleyhinde yorumlar yapmaktan ziyade yasanın düzenlemesi ele alınmıştır. Yürürlükle birlikte azalma olsa da muhtemel tartışmalar olabilecektir. Uygulamanın ne oranda ve nasıl şekilleneceği önemlidir. Belki daha da önemli başka bir husus da yasanın ön gördüğü alt mevzuatın içeriği, etkinliği ve uygulamaları olabilecektir. Zira neredeyse yasanın tüm maddelerinde konuyla ilgili olarak bir alt mevzuatın düzenlenmesi istenmiştir. Bu eser, alanında ülkemizdeki ilk kitaptır. Umarım tereddütlere ve yapılacak çalışmalara katkı verir. Yürürlük ve ilk iki baskıdan sonra verilmeye başlanan yargı kararları ilgili bölümlere işlenmiştir. Bundan sonra verilen kararlar işlenerek güncelleme yapılacaktır. Kitabın geliri bağışlandığı için daha çok ihtiyaç sahibi öğrenciye ulaşabilmesinden mutluluk duyacağım. Yardımları için eşim Hülya, oğlum Hakan Alihan'a, Av. Özer Alişan EKREN’e, Filiz Kitabevi'nin şahsında Oğuzhan Oruç’a teşekkür ediyorum. Hukukçularımıza, spor kulüplerine, anonim şirketlerine, federasyonlarına ve taraftarlarına yasal yol gösterici veya yardımcı kaynak olmasını diliyorum. Asım EKREN Görüş-öneri-katkı için:
[email protected] İÇİNDEKİLER ÖN SÖZ III İÇİNDEKİLER V KISALTMALAR XIII ÖZET XV ABSTRACT XVII I. BÖLÜM GENEL DURUM, AMAÇ, KAPSAM ve TANIMLAR A) KANUNUN GENEL SİSTEMATİĞİ 1 1) Kanun’un Kısım ve Bölümleri 1 2) Kanun’un Genel Çerçevesi 2 3) Düzenlemenin Özeti 5 B) ÖNCEKİ YASAL DÜZENLEME 14 C) ÖNCEKİ KULÜP ve FEDERASYONLAR 18 1) Düzenleme Sonucu Spor Kulüplerinin Durumu 18 2) Düzenleme Sonucu Spor Federasyonlarının Durumu 19 D) KANUNUN TFF’YE UYGULANMASI 21 1) Kanun’un TFF’ye Uygulanacak Hükümleri 22 2) Kanun’un TFF’ye Uygulanmayacak Hükümleri 24 E) AMAÇ, KAPSAM ve TANIMLAR 26 1) Amaç ve Kapsam 26 2) Tanımlar 28 II. BÖLÜM SPOR KULÜPLERİ ve SPOR ANONİM ŞİRKETLERİ A) SPOR KULÜPLERİ 33 1) Kuruluş ve Tüzel Kişilik Kazanma 33 a) Amaç ve Kişi Sayısı 33 b) Başvuru 34 c) Başvuru Belgeleri 34 d) Başvurunun İncelenmesi ve Süresi 34 e) Tüzel Kişiliğin Kazanılması 34 2) Kulüplerin Organları 35 a) Zorunlu Organlar 35 b) İhtiyari Organlar 35 c) Genel Kurul, Yönetim ve Denetim Kurulu 34 3) Kulübün Spor Faaliyetlerine Katılımı 37 4) Üye Olma ve Organlara Seçilme 38 a) Genel Olarak Üye Olma ve Üyeliğin Sona Ermesi 38 b) Spor Kulübü Organlarına Üye Olma 39 c) Organlardaki Üyelerin Nitelikleri 40 d) Organlardaki Üyelik Görevinin Sona Ermesi 40 e) Yasadan Önceki Suçların Görevlere Etkisi 47 5) Birleşme ve Mal Varlığı Devri 48 a) Başka Bir Spor Kulübü ile Birleşme 48 b) Birleşmenin Sonuçları 48 c) Mal Varlığı Devri 49 d) Birleşme ve Mal Varlığı Devri Sözleşmesi 49 e) Devrin Yapılabileceği Zaman 50 6) Sona Erme, Yasaklanma, Tescilin İptali 50 7) Kamu Yararına Çalışan Spor Kulüpleri 52 a) Kamu Yararına Çalışan Sıfatının Şartları 52 b) İlan ve İptal 53 B) SPOR ANONİM ŞİRKETLERİ 53 1) Şirket Vasfının Kazanılması-Kaybedilmesi 54 a) Genel Olarak 54 b) Yasadan Önce Kurulmuş Anonim Şirketleri 55 c) İnceleme, Süre, Tescil ve Bildirim 55 d) Spor A.Ş Üzerinde Federasyonların Yetkisi 55 e) Tescilin İptali 56 2) Spor A.Ş’nin Hissedarlık Yapısı 56 3) Spor Anonim Şirketlerinde Yönetim 58 4) Spor A.Ş’lerde Tamamlayıcı Düzenlemeler 60 C) SPOR KULÜPLERİ ve SPOR ANONİM ŞİRKETLERİNDE ORTAK HÜKÜMLER 60 1) Spor Tesisinin Kurulması ve İşletilmesi 61 2) Spor Üst Kuruluşu Oluşturma 62 a) Tanım, Amaç, Kapsam ve Nitelik 63 b) Kuruluş ve İlan 65 c) Zorunlu ve İhtiyari Organlar 65 d) Sona Erme 65 3) Denetim ve (Mali) Beyanname Usulü 65 a) Gençlik ve Spor Bakanlığı Denetimi 66 b) İçişleri Bakanlığı Denetimi 67 c) İl Valisinin Yetkisi 68 d) (Mali) Beyanname Usulü ve Yükümlülükler 68 e) Denetim Usulü ve Yükümlülükler 68 f) Denetimde Bilirkişilik 69 g) Sair Hususlar 69 4) Temel Mali İlkeler 70 5) Gelir ve Giderler 71 a) Spor Kulüpleri ve Spor Anonim Şirketlerinin Gelirleri 71 b) Spor Kulüpleri ve Spor Anonim Şirketlerinin Giderleri 72 6) Bütçe ve Harcama İlkeleri 73 a) Genel İlkeler 73 b) Bütçe ve Hesap Yöntemi 73 c) Gelir ve Gider Denkliği Esası 74 d) Temlikte ve Borçlanmada Sınırlama 75 e) Ödeme ve Tahsilat Yöntemi 79 f) Teşkilatlanma Zorunluluğu 80 g) Yükümlülüklerin İhlalinde Sorumluluk 81 7) Yardım Şekilleri 83 8) Davanın İhbarı ve Feri Müdahale 85 9) Profesyonel Faaliyet 87 10) Alacakların Önceliği 88 11) Hüküm Bulunmayan Hallerde Uygulama 89 III. BÖLÜM SPOR FEDERASYONLARI A) FEDERASYONLARIN KURULUŞU 91 B) FEDERASYONLARIN ORGANLARI 92 1) Genel Kurul 93 a) Genel Kurul Toplantıları 94 b) Genel Kurul Toplantı Usulü 97 c) Genel Kurul Görevleri 100 2) Yönetim Kurulu 101 3) Disiplin Kurulu 103 4) Denetim Kurulu 104 5) Genel sekreterlik 105 6) Diğer Kurullarının Oluşumu 106 7) İl Temsilcisi 106 C) GÖREVLİLERDE ARANACAK GENEL ŞARTLAR 107 1) Genel Şartlar 107 2) Başkan Adaylığı Özel Şartları 108 3) Başkanlık Dönem Sayısı 109 4) Görev Almanın Kısmi Sonucu 109 D) FEDERASYONLARIN GÖREV ve YETKİLERİ 110 E) FEDERASYON GELİRLERİ 110 F) FEDERASYON MALLARI ve TAHSİS 111 G) FEDERASYON HARCAMALARI-BELGE DÜZENİ 113 H) DENETİM, İNCELEME ve SORUŞTURMA 114 I) BÜTÇE ve HARCAMA İLKELERİ 118 1) Gelir ve Gider Denkliği Esası 119 2) Borçlanmada Sınırlama 119 3) Ödeme ve Tahsilat Yöntemi 120 4) Yükümlülüklerin İhlalinde Sorumluluk 120 İ) SPOR ELEMANLARININ BELGELENDİRİLMESİ 121 K) SPOR DALLARININ TESPİTİ 121 L) HÜKÜM BULUNMAYAN HALLERDE UYGULAMA 122 IV. BÖLÜM CEZA, SORUŞTURMA ve USUL HÜKÜMLERİ A) SUÇ ve CEZA HÜKÜMLERİ 125 1) Kulüplerin Yasaya Aykırı Temlik Yapmaları 125 2) Kulüplerin Yasaya Aykırı Borçlanma Yapmaları 126 3) Belli (Yasaklanan) Kişilere Hak ve Alacakları Devretmek 126 4) Tahsilatları Belirlenen Kuruluşlar Aracılığıyla Yapmamak 126 5) Federasyonların Yasaya Aykırı Borçlanma Yapmaları 127 6) Tahsis ve Destek Amacına Aykırı Hareket 128 7) Bir Kısım Unvan veya Faaliyetin İzinsiz Kullanılması 129 8) Yasaya Aykırı Spor Kulübü Kurmak-Üye Kaydı Yapmak 129 9) Genel Kurulu Toplantıya Çağırmamak, Usulsüz Toplantı 131 10) Defter veya Kayıtların Tutulmaması-Usulsüz Tutulması 132 11) Seçimlerde Hile Yapmak 132 12) Defter-Kayıtları Tahrif, Yok Etmek, Gizlemek 133 13) Güveni Kötüye Kullanma 134 14) Beyannameyi Vermemek, Gerçeğe Aykırı Vermek 135 15) Denetimdeki Yükümlülüklere Aykırılık 136 16) Seçim Sonucunu Bildirim Yükümlülüğünü İhlal 136 17) Bildirilen Menajerlik Sözleşmesi Dışında İşlem Yapmak 137 18) Menajerlik Ücret Sınırlamalarına Uymamak 137 19) Menajerlik Sözleşmesi Bildirim Yükümlülüğüne Uymamak 137 B) SUÇ ve CEZA TABLOSU 138 C) SORUŞTURMA ve USUL HÜKÜMLERİ 141 1) Bakanlığın Şikâyeti 141 2) Bakanlığın İtiraz Hakkı 142 3) Bakanlığın Kamu Davasına Katılma Hakkı 143 4) Bakanlığın Fer’i Müdahil Olabilme Hakkı 143 5) Kaçak Bahis Suçunda Şikâyet ve Katılma 144 6) İdari Para Cezalarını Verme Yetkisi 146 7) İdari Para Cezalarına İtiraz 146 8) Adli Para Cezaları 147 9) Görevli ve Yetkili Mahkeme 147 10) Etkin Pişmanlık 148 D) HUKUK DAVASI ile HÜKÜM OLMAYAN HALLER 149 V. BÖLÜM DEĞİŞTİRİLEN, YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILAN HÜKÜMLER ile GEÇİŞ HÜKÜMLERİ A) DEĞİŞTİRİLEN veya GETİRİLEN HÜKÜMLER 155 1) Kaçak Bahis Suçunda Şikâyet ve Davaya Katılma 156 2) Gençlik ve Spor Hizmetleri Kanunu’nda Değişiklikler 156 3) TFF Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun’da Değişiklik 159 a- İlk Derece Hukuk Kurulları 158 b- Tahkim Kurulu 161 c- Futbol Menajerleri, Menajerlik Sözleşmesi 165 4) 6222 Sayılı Sporda Şiddet ve… Dair Kanun’da Değişiklik 171 5) Kadro İhdası 171 B) YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILAN HÜKÜMLER 172 C) GEÇİŞ HÜKÜMLERİ 172 1) Kamu Yararına Çalışan Dernek Statüsü 173 2) Dosya veya Kayıtların Devri 173 3) Mevcut Gençlik ve Spor Kulüpleri 173 4) Müessese Kulüpleri 174 5) Tüzük ile İdari ve Mali Yapı Değişiklikleri 175 6) Mevcut Anonim Şirketler 175 7) Bağlı ve Bağımsız Spor Federasyonları 176 8) Federasyon Başkanının Üç Dönem Uygulaması 176 9) Yürürlük İtibariyle Mevcut Borçların Bildirimi 177 10) Mevcut Yönetmelikler ve Düzenleyici İşlemler 177 11) Yürürlük ve Yürütme 177 12) Geçiş Hükümlerinin Kronolojik Durumu 178 VI. BÖLÜM KANUNUN ALT MEVZUATI 1) Spor Kulüplerinin Kuruluşu ve Tüzel Kişilik Kazanması 179 2) Spor Faaliyetlerine Katılım 180 3) Spor Kulüpleri Tarafından Tutulacak Defter-Kayıtlar 180 4) Spor Kulüplerinin İnternet Üzerinden Toplantı Yapması 181 5) Spor Kulüplerinin Birleşmesi ve Mal Varlığının Devri 181 6) Kamu Yararına Çalışan Spor Kulüpleri 181 7) Üst Kuruluş 182 8) Denetim ve Beyanname Usulü (Bilirkişilik) 182 9) Denetim ve Beyanname Usulü 182 10) Spor Anonim Şirketi Vasfının Kazanılması-Kaybedilmesi 183 11) Spor Kulübü ve Spor A.Ş’nin Borçlanabilmesi 183 12) Spor Kulüp ve Anonim Şirketin Bütçe-Harcama İlkeleri 183 13) Yardım Şekilleri 184 14) Profesyonel Faaliyet 184 15) Spor Federasyonları Kuruluş ve Teşkilatı 184 16) Spor Federasyonları Genel Kurul Toplantıları 185 17) Spor Federasyonları Disiplin Kurulu 185 18) Spor Federasyonları Denetim Kurulu 185 19) Spor Federasyonları Kurulları 186 20) Spor Federasyonları Genel Sekreterliği 186 21) Diğer Kurulların Oluşumu 186 22) Spor Federasyonlarının Harcama ve Belge Düzeni 186 23) Bakanlık Denetimi, İncelemesi ve Soruşturması 187 24) Spor Elemanlarının Belgelendirilmesi 187 25) Bakanlığa Pay Verilmesi 187 26) TFF İlk Derece Hukuk Kurulları 188 27) TFF Tahkim Kurulu (Başvuru ve İnceleme) 188 28) TFF Tahkim Kurulu (Görev ve Yetkiler) 188 29) Menajerlik Hizmetleri 189
